အမေရိကန်က ယခုဟောမုဇ် အထူးကျယ်နေသော စတရိုက်ကို ပိတ်ဆို့ထားသဖြင့်၊ စကားသံတော်တစ်ခုပါ ပထမဆုံးထွက်သွားရန် ‘ရည်ရွယ်မှု’ ရှိသူကို ဦးတည်လျှောက်ထားနေသည်

(SeaPRwire) –   ဧပြီလ ၁၃ ရက်နံနက်စောစောတွင် အီရန်ရေနံကြမ်းတင်လာသည့် Rich Starry ရေနံတင်သင်္ဘောသည် တရုတ်သို့ ဦးတည်ချီတက်နေစဉ် ရုတ်တရက် ဦးတည်ရာပြောင်းလိုက်သည်။ Hormuz ရေလက်ကြားမှ ထွက်ခွာရန် စီစဉ်ထားသည့်အတိုင်း မဟုတ်ဘဲ ယင်းသင်္ဘောသည် ဖေဖော်ဝါရီလကုန်ကတည်းက ရပ်နားပစ်ထားခဲ့ရသည့် ရေနံနှင့်ဓာတ်ငွေ့တင်သင်္ဘော ၄၀၀ အပါအဝင် သင်္ဘောပေါင်း ၈၀၀ ခန့် ရပ်တန့်နေသည့် သင်္ဘောစုထဲသို့ ဝင်ရောက်သွားခဲ့သည်။

“အမေရိကန်ပိတ်ဆို့မှု ယနေ့မနက်က စတင်ကတည်းက တင်သင်္ဘောများ ဖြတ်သန်းမှု ကျွန်မတို့ မမြင်ရသေးပါဘူး” ဟု Vortexa ၏ ရေကြောင်းဆိုင်ရာ စွန့်စားမှုနှင့် ထောက်လှမ်းရေး ဒါရိုက်တာ Claire Jungman က Rich Starry ၏ ရုတ်တရက် ဦးတည်ရာပြောင်းလဲမှုကို ညွှန်းကိုးရင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

အမေရိကန်နှင့် အီရန်တို့အကြား ငြိမ်းချမ်းရေးဆွေးနွေးပွဲများ ရက်သတ္တပတ်အစတွင် ပြိုကွဲသွားခဲ့သော်လည်း (နောက်ကွယ်ဆက်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းများ ဆက်လက်ရှိနေသော်လည်း) သမ္မတ Donald Trump သည် ကမ္ဘာ့ရေနံနှင့် အရည်ပျော်သဘာဝဓာတ်ငွေ့ ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ဖြတ်သန်းလေ့ရှိသည့် ရေလမ်းကြောင်း ကျဉ်းမြောင်းသောနေရာကို အမေရိကန်က မိမိတို့ကိုယ်ပိုင် ပိတ်ဆို့မှု စတင်ရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့သည်။

အီရန်က ငွေကြေးအခွန်စနစ်ဖြင့် ပုံမှန်သွားလာမှု၏ ၁၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့်ကို ဖြတ်သန်းခွင့်ပေးမည့်အစား ဧပြီ ၁၃ ရက်တွင် ရေနံစျေးကွက်တစ်ဗြဲလျှင် ဒေါ်လာ ၁၀၀ အထက် ပြန်တက်လာချိန်တွင် သွားလာမှုသည် ယခုအချိန်တွင် သုညအထိ လျော့ကျသွားခဲ့သည်။

ရေနံစျေးကွက် ခန့်မှန်းသူ Dan Pickering က လက်ရှိမေးခွန်းမှာ “ဘယ်သူက ပထမဆုံးဖြတ်သန်းဖို့ သတ္တိရှိမလဲ” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

“အခုဆိုရင် အစိုးရနှစ်ခုက ရေလက်ကြားကို ဝင်ထွက်ခွင့် ထိန်းချုပ်သည်ဟု ကြွေးကြော်နေကြပြီး အခြေခံအားဖြင့် ဒီအရာက ဘယ်လိုဖြစ်လာမယ်ဆိုတာ ကျွန်တော်တို့ မသိသေးဘူးလို့ ထင်ပါတယ်” ဟု Pickering Energy Partners အတိုင်ပင်ခံနှင့် သုတေသနကုမ္ပဏီ၏ တည်ထောင်သူ Pickering က ပြောကြားခဲ့သည်။

“သမ္မတက တစ်ဗြဲလျှင် ဒေါ်လာ ၁၀၀ ရေနံကို လက်ခံဖို့ သဘောထားပြသလိုပါပဲ” ဟု ၎င်းက ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။ “ဒါက နောက်ထပ် အကြမ်းဖက်မှုတွေ ဖြစ်လာမလားဆိုတာ ကျွန်တော် မသိပါဘူး၊ ဒါပေမယ့် ဒါက ဒီစီးပွားရေးစစ်ပွဲရဲ့ နောက်တစ်ဆင့် အနည်းဆုံးတော့ ရှင်းနေပါတယ်။”

ဘယ်လိုဖြေရှင်းသွားမလဲ

ပိတ်ဆို့မှုအတွက် စစ်သင်္ဘောများစွာ စေလွှတ်ထားသည့် အမေရိကန် ဗဟိုစစ်ဌာနချုပ်က အီရန်မဟုတ်သော ဆိပ်ကမ်းများမှ သင်္ဘောများသည် အခွန်များ မပေးဆောင်ရသေးပါက ယခုအခါ လွတ်လပ်စွာ ဖြတ်သန်းနိုင်သည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။ သို့သော် ထိုသင်္ဘောများသည်လည်း အီရန်၏ တိုက်ခိုက်မှုအောက်သို့ ကျရောက်မည်ကို ကြောက်ရွံ့နေကြသည်။ Trump က အမေရိကန် ပိတ်ဆို့မှုသို့ ချဉ်းကပ်လာသည့် အီရန်၏ အမြန်နှုန်းမြင့် တိုက်ခိုက်ရေးလှေများအား “ချက်ချင်း ဖျက်ဆီးခံရမည်” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

သို့သော် ဥပမာအားဖြင့် အီရန်ရေနံတင်လာသည့် တရုတ်တင်သင်္ဘောကို အမေရိကန်က အင်အားသုံး ရပ်တန့်မည်လားဆိုသည်မှာ မရှင်းလင်းပါ။ ပြီးခဲ့သည့် အပတ်က ကြေညာခဲ့သည့် နှစ်ပတ်ကြာ မတည်မြဲသော စစ်ပြေငြိမ်းရေးအတွင်းတွင် တင်းမာမှုများ အလွယ်တကူ မြင့်တက်နိုင်သည်။

ပြင်သစ်သမ္မတ Emmanuel Macron က ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းနှင့် ပူးပေါင်း၍ “ရေလက်ကြားအတွင်း လွတ်လပ်စွာ သွားလာခွင့်” ကို ငြိမ်းချမ်းစွာ ပြန်လည်ထူထောင်ရန် ကူညီဖို့ အသင့်ရှိသည့် နိုင်ငံများ၏ ညီလာခံဖွဲ့စည်းရန် လုပ်ဆောင်နေကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

“စစ်ပြိုင်ဘက်များနှင့် ကွဲပြားသည့် ဤတင်းကျပ်စွာ ကာကွယ်ရေးမစ်ရှင်ကို အခြေအနေခွင့်ပြုသည်နှင့် ချက်ချင်း စတင်ဆောင်ရွက်သွားမည်” ဟု Macron က ကြေညာခဲ့သည်။

ထို့ကြောင့် အမေရိကန်အနေဖြင့် ရေလက်ကြားကို လုံခြုံစေရန် တက်ကြွသော အစီအမံများ ချမှတ်ရန် စစ်ပွဲအတွင်း ခြောက်ပတ်နီးပါး အဘယ်ကြောင့် ကြာမြင့်ခဲ့သနည်း။

“သူတို့ဟာ စျေးကွက်ထဲကို အီရန်ရေနံ တစ်ရက်လျှင် နောက်ထပ် သန်း ၂၀ ထပ်မံ ပိတ်ပင်ချင်တယ်လို့ မထင်ပါဘူး” ဟု Pickering က ပြောကြားခဲ့သည်။ “အခုဆိုရင် ဒါက Kharg ကျွန်းကို ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်စရာမလိုဘဲ အီရန်အပေါ် ဖိအားမြှင့်တင်ဖို့ နည်းလမ်းတစ်ခု ဖြစ်တာပေါ့။”

ထိုအတောအတွင်း ပင်လယ်ပြင်တွင် ရပ်နားပစ်ခံထားရသည့် သင်္ဘောများပေါ်ရှိ အလုပ်သမားများသည် ချင့်ချိန်ပုံခွဲထားသည့် အစားအစာနှင့်ရေ၊ ငါးဖမ်းခြင်းနှင့် ပင်လယ်ကွေ့ဒေသရှိ နိုင်ငံများမှ သေးငယ်သည့် သင်္ဘောများမှ ယူဆောင်လာသည့် ထောက်ပံ့ရေးပစ္စည်းအချို့အပေါ် မှီခိုနေရသည်။

ကျန်ရှိနေသည့် ကမ္ဘာကြီးကလည်း လောင်စာဆီ၊ သဘာဝဓာတ်ငွေ့၊ အပူပေးဆီ၊ မြေဩဇာ၊ ဟီလီယမ်နှင့် အခြားအရာများ မရရှိဘဲ ဒုက္ခရောက်နေသည်။ ထိခိုက်မှုအများဆုံး အာရှနိုင်ငံများသည် စွမ်းအင်အတွက် ဝယ်လိုအားပျက်ပြားမှုကို ဖြစ်ပေါ်စေသည့် ထိန်းသိမ်းရေး အစီအမံစီးရီးများကို အကောင်အထည်ဖော်ခဲ့ကြသည်။

သို့သော် ဆော်ဒီအာရေဗျနှင့် ယူအေအီးတို့က ၎င်းတို့၏ ရေနံထောက်ပံ့ရေးအချို့ကို လမ်းကြောင်းပြောင်းပေးပြီး နိုင်ငံများစွာက ၎င်းတို့၏ အရေးပေါ်သိုလှောင်မှုများမှ ထုတ်ယူသုံးစွဲနေသော်လည်း ကမ္ဘာကြီးသည် ပိုမိုရှားပါးမှုများကို ဆက်လက်ရင်ဆိုင်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း Pickering က ပြောကြားခဲ့သည်။

“ရရှိနိုင်မှု မရှိခြင်းကြောင့် တစ်ရက်လျှင် ရေနံဗြဲ ၅ သန်းအထိ ဝယ်လိုအားပျက်ပြားမှုဆီသို့ ကျွန်တော်တို့ ဦးတည်နေတယ်လို့ ထင်ပါတယ်” ဟု Pickering က ပြောကြားခဲ့သည်။ “အရာရာတွေ မပြေလည်ဘူးဆိုရင် ဒါက လာမယ့် လအနည်းငယ်အတွင်း ဖြစ်လာမှာဖြစ်ပြီး ခက်ခဲတဲ့အပိုင်းက သူတို့ဟာ ပြေလည်သွားမယ့်ပုံ မပေါက်ဘူးဆိုတာပါပဲ။”

“သက်ရောက်မှုတွေက ဆက်ပြီး တိုးမြင့်လာဦးမှာပါ။ ပိုကောင်းလာခင် ပိုဆိုးလာဦးမယ့်ပုံ ရှိနေဆဲပါပဲ။”